Brouwrapporten/2025-07-17 Lustrum 13 Bier
Datum: 17 Juli 2025
Brouwers: Simon, Thijs, Joris, Jaco, Pieter en Brendan
Brouw files: drive, Brewfather
“Je moersleutel” lustrumbier XIII
Voor het dertiende lustrum van de Bolk was het uiteraard ook nodig om een nieuw lustrumbier te brouwen. Hiervoor werd uiteindelijk een groep van zes brouwers samengesteld.
Het idee was om het bier zwaar te maken, zodat het eventueel lekker zou blijven tot het volgende lustrum. Gezien het thema van het lustrum werd er al gauw gedacht aan brouwerij de moersleutel, waardoor we het idee kregen voor de naam en het toevoegen van haver en tarwe voor die kenmerkende romige smaak van hun bieren. De keuze lag daarna tussen een Imperial Stout en een Quadrupel, waarbij de laatste werd gekozen voor zijn toegankelijkheid.
Het brouwen zelf werd parallel gedaan in drie batches. Er werd voor dit aantal gekozen omdat in de brouwpan voor het maischen maar 50 liter inclusief bostel in past. Maar ook met drie batches was het nog erg zwaar roeren, en zal een lagere extractie en het voorkomen van lokale verhitting zeker niet voorkomen zijn. Hier zal dus in de toekomst best vier batches voor gepland kunnen worden.
Het filteren werd door middel van een filterhex in een gistvat gedaan. Door de beperkte ruimte werd dit per batch ook nog opgesplitst in drie delen. Het filteren ging door de dikte van het brouwsel (haver en tarwe zal niet geholpen hebben) zeer traag, en was veruit de grootste bottleneck van het brouwproces, gezien dit dus negen keer moest gebeuren. Er werd bijna constant gefilterd van 13:00 tot 0:30, dus zal er in de toekomst zeker met minimaal twee filters gewerkt moeten worden. Om de extractie hoger te maken werd er ook nog behoorlijk bijgespoeld, waardoor het volume van al het bier van de verwachte 80 liter naar zo’n 95 liter ging, helaas iets ten koste van het soortelijk gewicht. Hier moet de volgende keer beter een afweging gemaakt worden van rendement ten opzichte van het gewenste karakter van het bier.
Verder ging alles best goed, maar was de brouwsessie uiteindelijk tot zeer laat doorgegaan, dus waren we blij toen we de vier vaten met elk 25 liter een plek hadden gegeven op het level met wat provisorische zonwering.
De gist hield ook wel van dit suikergoedje, dus na een paar dagen begonnen de echte problemen. Watersloten overstroomden, deksels vlogen van de vaten, de zonwering stortte meerdere keren in… uiteindelijk is het bier verspreid over 6 van onze 30-liter vaten, maar was natuurlijk de schade al aangericht. Er is ook nog wat siroop van kandijsuiker toegevoegd voor een tweede vergisting, hoewel dat geen problemen zou moeten hebben gegeven.
Bij het bottelen proefden we aanvankelijk geen afwijkende vergistingssmaken. Na het bier een maand op fles te hebben gehad verraste de eerste keer echt proeven ons dan toch wel iets, omdat het bier nu zeker een wilde toon had. En dit bleek met alle andere batches ook wel het geval. Vermoedelijk een melkzuurinfectie door de overstromingen bij het vergisten. Maar het bier smaakte er eigenlijk nog best lekker door, en het fust dat na vijf maanden is aangesloten viel goed in de smaak.
Er is hopelijk veel advies te halen uit dit brouwrapport. Het laat duidelijk zien dat elke brouwsessie die (enigszins) mislukt juist ook weer tot inzichten kan leiden. We hopen dat er dan ook goed wordt gekeken naar de lessen van dit bier als er over vijf jaar weer een lustrumbier wordt gebrouwen, of eerder al een bier in groot volume. De belangrijkste les lijkt me de grootte van de vergistingsvaten, zeker bij zeer geconcentreerde wort: houd dan zeker een derde van het volume vrij voor schuimopbouw.
Geschreven door Simon